Przewodnik turystyczny
»
Przewodnik
»
Ważne daty
»
Ważne daty w historii Krakowa
 

Ważne daty w historii Krakowa

V w. – Słowianie osiedlają się w dorzeczu Wisły i Warty

IX w. – powstaje państwo plemienia Wiślan, w Krakowie – na Wawelu – zostaje założony warowny gród

koniec IX w. – państwo Wiślan wchodzi w skład Państwa Wielkomorawskiego (do jego upadku z początkiem X wieku), a od połowy X wieku pozostaje zależne od władców czeskich

ok. 965 r. – pierwsza zachowana wzmianka pisana o Krakowie; jej autorem był kupiec Ibrahim ibn Jakub, podróżujący przez Europę Środkową

ok. 990 r.
– państwo Wiślan z Krakowem przechodzi pod panowanie kształtującego się państwa polskiego

1000 r. – ustanowienie biskupstwa w Krakowie; rozpoczyna się budowa pierwszej katedry na Wawelu

1138 r. – książę Bolesław Krzywousty swoim testamentem wprowadza podział kraju na dzielnice: każdą dostaje inny z synów księcia; Kraków z okolicami zyskuje miano dzielnicy senioralnej i staje się siedzibą władcy państwa

1241 r. – pierwszy najazd Tatarów na Kraków, miasto zostaje poważnie zniszczone (kolejne w latach 1260 i 1287 nie uczynią już tylu szkód)

1257 r. (5 czerwca)
– lokacja Krakowa na prawie magdeburskim przez księcia Bolesława Wstydliwego (czyli nadanie Krakowowi praw miejskich, a władzom miejskim formalnej struktury na wzór tej obowiązującej w Magdeburgu) i wytyczenie Rynku Głównego oraz planu urbanistycznego miasta, który przetrwał do dzisiaj

1320 r. – Władysław Łokietek jako pierwszy z polskich królów koronuje się w Katedrze Wawelskiej; odtąd staje się ona miejscem koronacji w sumie 37 monarchów (19 królów i 18 królowych) i pochówku 15 królów z rodzinami

1335 r. – pod Krakowem powstaje miasto Kazimierz, nazwane imieniem fundatora, króla Kazimierza Wielkiego; drugim lokowanym przez króla podkrakowskim miastem był Kleparz (1366 r.)

1364 r. – Kazimierz Wielki powołuje do życia Akademię Krakowską, pierwszą wyższą uczelnię w Polsce, która dała początek Uniwersytetowi Jagiellońskiemu; po śmierci króla (1370 r.) Akademia przestaje działać

Dwa skrzyżowane berła - godło Uniwersytetu Jagiellońskiego, fot. Artur Żyrkowski

Godło Uniwersytetu Jagiellońskiego, fot. Artur Żyrkowski

1400 r. – dzięki zapisowi testamentowemu królowej Jadwigi i funduszom podarowanym przez króla Władysława Jagiełłę Akademia Krakowska odnawia działalność; dla upamiętnienia królweskij hojności, w XIX wieku Uniwersytet przyjmie nazwę Jagielloński

1477-1489 r.
– dla głównego kościoła parafialnego Krakowa powstaje Ołtarz Mariacki, dzieło Wita Stwosza

1492 r.Mikołaj Kopernik rozpoczyna studia matematyczne i astronomiczne w Akademii Krakowskiej

1518 r. – do Krakowa przybywa Włoszka, królowa Bona Sforza, a wraz z nią włoskie wpływy; zmienia się sztuka, architektura, sposób zachowania, strój, muzyka, i... kuchnia – wawelscy kucharze zaczynają używać pietruszki, porów i włoskiej kapusty

1525 r. – były wielki mistrz krzyżacki, obecnie książę władający zeświecczonym państwem krzyżackim, Albrecht Hohenzollern oddaje hołd Zygmuntowi Staremu; hołd pruski, złożony na krakowskim Rynku polskiemu królowi, był symbolem politycznej siły Polski i ostatecznego zwycięstwa nad państwem krzyżackim po 300 latach zmagań

Hołd pruski, fragment obrazu Jana Matejki

Hołd pruski, fragment obrazu Jana Matejki, fot. Stanisław Michta

1609 r. – król Zygmunt III Waza przenosi się wraz z dworem na stałe do Warszawy, która staje się odtąd siedzibą władców Polski

1655 r. – podczas najazdu nazywanego "potopem", Szwedzi zdobywają Kraków, rabują go i dewastują; w mieście pozostaje zaledwie ¼ budynków i ¼ ludności

1702 r.
– w czasie wojny północnej Szwedzi znowu zajmują Kraków i do 1711 r. będzie on przechodził wiele razy z rąk do rąk (szwedzkich, saskich, rosyjskich i polskich), co doprowadzi miasto do ruiny

1734 r.
– koronacja Augusta III Sasa jest ostatnią odbywającą się w Katedrze Wawelskiej

1772 r. – pierwszy rozbiór Polski; mimo aneksji terytorialnych Prus, Rosji i Austrii Kraków wciąż pozostaje w granicach Polski

1784 r. – arcyksiążę austriacki zakłada przy granicy z Polską nowe miasto – Podgórze

1794 r. – Kraków stolicą Insurekcji Kościuszkowskiej, skierowanej przeciwko trzem zaborczym mocarstwom

1796 r.
– w trzecim – ostatnim i definitywnym – rozbiorze Polski Kraków przypada Austrii; pierwsza okupacja austriacka trwa do zajęcia miasta przez ks. Józefa Poniatowskiego w 1809 r. i ustanowienia go częścią Księstwa Warszawskiego

1815 r. – Kongres Wiedeński ustanawia Rzeczpospolitą Krakowską (znane też jako Wolne Miasto Kraków, a w oficjalnych dokumentach nazywane: Wolne, niepodległe i ściśle neutralne miasto Kraków z okręgiem); państewko, w skład którego wchodzi Kraków z okolicami, pozostaje formalnie samodzielne, choć faktycznie czuwa nad nim "protektorat" państw zaborczych

1846 r.
– nieudana, trwająca zaledwie 9 dni Rewolucja Krakowska daje Austrii pretekst do wchłonięcia Rzeczpospolitej Krakowskiej

1850 r. (18 lipca)
– wielki pożar Krakowa; ofiarami ognia padają kościoły i klasztory oo. Franciszkanów i Dominikanów, kilka pałaców, w tym Pałac Biskupi z cennymi zbiorami sztuki oraz 153 inne budynki

od ok. 1866 r. – Galicja (czyli część Polski pod zaborem austriackim) zyskuje stopniowo coraz więcej praw politycznych i społecznych w ramach tzw. autonomii galicyjskiej; pozwala to m.in. na organizację w Krakowie uroczystości takich jak ponowne pogrzeby króla Kazimierza Wielkiego (1874) i Adama Mickiewicza (1890) oraz obchody 500-lecia bitwy grunwaldzkiej (1910), które stają się patriotycznymi manifestacjami

1914 r. – wybuch I Wojny Światowej; 6 sierpnia z Krakowa wyrusza I Kompania Strzelecka, pierwszy po zaborach polski oddział wojskowy pod dowództwem Józefa Piłsudskiego

1918 r. (31 października)
– Kraków jako pierwsze miasto na ówczesnych ziemiach polskich zdobywa niepodległość po zaborach

1939 r. (6 września) – II wojna światowa: Niemcy wkraczają do Krakowa, rozpoczyna się trwająca 1869 dni nazistowska okupacja (do 18 stycznia 1945 r.)

1941 r. – decyzją niemieckich okupantów na terenie Podgórza powstaje Żydowska Dzielnica Mieszkaniowa zlikwidowana następnie w 1943 r.; po likwidacji getta jego mieszkańcy zostają zamordowani, wywiezieni do Auschwitz, a w najlepszym razie – poprowadzeni do obozu pracy w Płaszowie

1949 r. – początek budowy dzielnicy mieszkaniowej Nowa Huta, a rok później – kombinatu metalurgicznego im. W.I. Lenina (dziś huty ArcelorMittal Poland)

1967 r. – rozpoczyna się budowa pierwszego kościoła w Nowej Hucie; Arka Pana powstaje przez 10 lat

1978 r. – arcybiskup krakowski Karol Wojtyła zostaje papieżem Janem Pawłem II; w 1979 r. po raz pierwszy przybywa z pielgrzymką do Ojczyzny, w Krakowie odprawia Mszę św. na Błoniach

1996 r. – laureatką Nagrody Nobla w dziedzinie literatury zostaje Wisława Szymborska, poetka od dzieciństwa mieszkająca w Krakowie

2000 r. – Kraków jako jedno z 2 pierwszych miast Europy Środkowej otrzymuje tytuł Europejskiego Miasta Kultury

2007 r. – Kraków świętuje 750. rocznicę lokacji miasta

Planer

Planer to przyjazne i intuicyjne narzędzie, które pomoże Ci zaplanować zwiedzanie Krakowa, zapamiętać najatrakcyjniejsze miejsca i wydarzenia, odkryć magię miasta!

Przejdź na stronę planera

Subskrybuj newsletter

Wpisz swój adres e-mail, a będziesz zawsze na bieżąco z najciekawszymi krakowskimi wydarzeniami kulturalnymi.

Tylko w Krakowie

Kraków Travel - <em>Pasja wg św. Łukasza</em> w Alvernia Studios

Pasja wg św. Łukasza w Alvernia Studios

 

W Alvernia Studios pod Krakowem odbędzie się prapremiera Pasji wg św. Łukasza Krzysztofa Pendereckiego w reżyserii Grzegorza Jarzyny. Będzie to wydarzenie towarzyszące festiwalowi Misteria Paschalia.... »

 
Kraków Travel Info Kraków Kraków Convention Bureau Magiczny kraków