Kościół św. Floriana

Relikwie świętego Floriana, bohatera wypraw krzyżowych sprowadzono do Polski w końcu XII wieku. Wedle legendy orszak, który wiózł je z Rzymu musiał stanąć w tym miejscu, ponieważ woły ciągnące wóz nie chciały dalej iść. Uznano to za znak, że świątynię należy wznieść właśnie tutaj. Niewiele wiadomo o pierwszym romańskim kościele, ufundowanym przez biskupa Gedkę po roku 1184. Wkrótce powstała przy nim osada, która stała się zalążkiem Kleparza (zwnageo od imienia świętego patrona także Florencją), miasta lokowanego w roku 1366.

Niestety, położenie tuż za murami obronnymi miasta, od strony, z której zawsze groziło Krakowowi największe niebezpieczeństwo, sprawiło że kościół był wielokrotnie niszczony. Po spustoszeniu przez Szwedów (1655 r.), odbudowano go w latach 1677-1686 w stylu barokowym. W następnym stuleciu spłonął jeszcze dwukrotnie: przez przypadek w roku 1755 i podczas walk konfederatów barskich z Rosjanami (1768 r.).

Dwuwieżową fasadę, z XVIII-wiecznymi kaplicami po bokach, poprzedza neobarokowa kruchta z początku XX w. Trójnawowe, sklepione kolebkowo wnętrze zachowało gotyckie, trójbocznie zamknięte prezbiterium. Neorokokowa dekoracja stiukowa autorstwa Jana Szczepkowskiego wykonana została w roku 1907, a polichromię odmalował Wacław Taranczewski (1965 r.). Wśród wyposażenia (głównie z XVIII wieku) godny uwagi jest późnogotycki tryptyk św. Jana Chrzciciela, przeniesiony tu z kościoła Mariackiego. W skarbcu przechowywany jest relikwiarz (1365 r.) zdobyty pod Grunwaldem i ofiarowany przez Władysława Jagiełłę.

W latach 1949-1951 wikariuszem tutejszej parafii był Karol Wojtyła - późniejszy papież Jan Paweł II.